Mở đầu Thánh lễ, Đức Thánh Cha nhắc rằng cộng đoàn quy tụ để vui mừng cử hành Bí tích Thánh Thể, bí tích làm cho các tín hữu trở thành người nhà của Thiên Chúa và nên thánh theo ơn gọi. Ngài nói ngọn tháp mới, với Thánh giá được đặt trên đỉnh, giống như chiếc thang của tổ phụ Giacóp, nối kết trời với đất để ca ngợi và tôn vinh Thiên Chúa.

Các bài đọc phụng vụ hướng cộng đoàn đến hình ảnh thành thánh Giêrusalem mới, nơi Thiên Chúa cư ngụ giữa loài người, lau sạch mọi giọt lệ và đổi mới mọi sự. Tin Mừng theo Thánh Gioan thuật lại lời Chúa Giêsu nói với những người Pharisêu: “Khi các ông giương cao Con Người lên, bấy giờ các ông sẽ biết là Tôi Hằng Hữu.”

Một gia đình được nuôi dưỡng bằng Thánh Thể

Mở đầu bài giảng bằng lời Thánh vịnh: “Lạy Đức Chúa là Chúa chúng con, lẫy lừng thay danh Chúa trên khắp cả địa cầu”, Đức Thánh Cha nói Vương cung thánh đường Sagrada Familia mở rộng những cánh cửa như đôi tay đón tiếp mọi người đến lắng nghe Lời Chúa.

Theo Đức Thánh Cha, ngôi đền thờ này quy tụ các tín hữu thành một gia đình được Chúa yêu thương và được nuôi dưỡng bằng chính sự sống của Người trong Bí tích Thánh Thể. Tại đây, thành phố Barcelona và toàn miền Catalunya quy tụ, đồng thời ngước mắt lên để gặp gỡ dung nhan Thiên Chúa Cha rạng ngời nơi Chúa Giêsu Kitô.

Đức Thánh Cha nhắc lại rằng Vương cung thánh đường đã được Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI cung hiến vào năm 2010. Khi ấy, Đức Bênêđictô XVI gọi công trình là dấu chỉ hữu hình của Thiên Chúa vô hình, và khẳng định các ngọn tháp được vươn cao để tôn vinh Người. Tiếp nối lời cầu nguyện của vị Tiền nhiệm, Đức Thánh Cha Lêô XIV làm phép tháp Chúa Giêsu Kitô, ngọn tháp cao nhất của vương cung thánh đường.

Những viên đá sống động

Đức Thánh Cha nhận định Sagrada Familia là một công trình được tạo nên từ nhiều viên đá, không ngừng lớn lên qua năm tháng theo cùng một dự án. Hình ảnh này diễn tả đời sống của Giáo Hội, trong đó mỗi tín hữu là một viên đá sống động, còn Đức Kitô là nền móng và chóp đỉnh, là khởi nguyên và cùng đích.

Ngài nhấn mạnh rằng Sagrada Familia không chỉ là một công trình tưởng niệm. Việc vương cung thánh đường vẫn đang được xây dựng nhắc nhở rằng đời sống Kitô hữu luôn là một hành trình và là một dự án do Thiên Chúa thực hiện.

Theo Đức Thánh Cha, các tín hữu không sống trong một công trình bị bỏ dở, nhưng trong một đền thờ đang được xây dựng. Sự chưa hoàn thiện không phải là khiếm khuyết, nhưng làm chứng cho một khát vọng và diễn tả một lời hứa cần được trung thành thực hiện.

Vì thế, lòng biết ơn phải trở thành sự dấn thân. Các tín hữu được mời gọi cộng tác vào dự án của Thiên Chúa, bởi chính cuộc đời mỗi người là một công trình mà Thiên Chúa muốn thực hiện cùng với con người.

Thiên Chúa dành cho con người một chỗ trong trái tim Người

Suy tư về lời Thiên Chúa phán với vua Đavít: “Ngươi mà xây nhà cho Ta ở sao?”, Đức Thánh Cha giải thích rằng không phải con người dành một nơi cho Thiên Chúa, như thể Người chỉ là một phần trong cuộc sống. Trái lại, chính Thiên Chúa ban cho con người một nơi, và nơi ấy là trái tim của Người.

Người dành cho những kẻ xa lạ vị trí của người con và dành cho những người tội lỗi vị trí của người được yêu thương. Ý muốn ấy được thực hiện nơi Chúa Giêsu Kitô, Đấng trở thành Emmanuel, Thiên Chúa ở cùng nhân loại, nguồn ân sủng, tha thứ, cứu độ và sự sống mới.

Giải thích lời Chúa Giêsu: “Nếu các ông không tin là Tôi Hằng Hữu, các ông sẽ mang tội lỗi mình mà chết”, Đức Thánh Cha nói đây không phải là lời đe dọa hay ép buộc, nhưng là lời mời gọi đón nhận ơn cứu độ và tự do mà Đức Kitô muốn ban cho con người.

Không thể tin vào Chúa Giêsu mà cổ võ chiến tranh

Từ việc tuyên xưng Đức Kitô là Đấng Emmanuel và nguồn sự sống mới, Đức Thánh Cha đưa ra lời kêu gọi mạnh mẽ về trách nhiệm của người Kitô hữu trước chiến tranh, bạo lực và những đau khổ của con người.

Ngài nói: “Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại cổ võ chiến tranh. Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại sát hại người vô tội. Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại bỏ rơi người đang đau khổ, người đang khóc than hay người phải chạy trốn cảnh khốn cùng.”

Những lời này cho thấy đức tin không thể tách rời khỏi việc bảo vệ sự sống, chăm sóc người đau khổ và đón tiếp những người phải rời bỏ quê hương vì nghèo đói, bạo lực hay chiến tranh.

Thánh giá là ngọn cờ của đức ái

Hướng ánh nhìn của cộng đoàn lên Thánh giá trên đỉnh vương cung thánh đường, Đức Thánh Cha nói đây là thánh giá của những người rốt hết được trở nên hàng đầu, của những tội nhân trở thành thánh nhân và của những người đã chết được sống lại.

Ba mặt tiền của Sagrada Familia làm chứng cho hành trình cứu độ này. Trong mầu nhiệm Giáng Sinh, Đấng Thứ Nhất trở nên người rốt hết vì nhân loại. Qua cuộc Thương Khó, Người cứu chuộc con người bằng hy tế của mình. Nhờ cái chết và sự phục sinh, Người ban sự sống đời đời và cho nhân loại được thông phần vào vinh quang Thiên Chúa.

Đức Thánh Cha mời gọi các tín hữu ngước mắt nhìn lên Đức Kitô, Đấng mặc khải sự thật về Thiên Chúa và về chính con người. Khi nhìn lên Đức Kitô, các tín hữu có thể nhìn thế giới bằng một ánh mắt được đổi mới.

Ngài nói ngọn tháp Thánh giá trở thành “ngọn cờ của đức ái”, bởi Thiên Chúa đã biến một dụng cụ của sự chết thành dấu chỉ hy vọng. Ban ngày, Thánh giá phản chiếu ánh sáng mặt trời; ban đêm, Thánh giá chiếu sáng thành phố như một ngọn hải đăng hướng ra Địa Trung Hải.

Nghệ thuật và vẻ đẹp loan báo Tin Mừng

Đức Thánh Cha cũng nhấn mạnh mối liên hệ giữa đức tin, nghệ thuật và việc loan báo Tin Mừng. Chính đức tin tạo hình cho những viên đá và mang lại ý nghĩa cho công trình.

Thiên Chúa là nghệ sĩ đã in dấu vẻ huy hoàng của Người trong vũ trụ. Được tạo dựng theo hình ảnh Người, con người đáp lại công trình của Thiên Chúa bằng tài năng và sức sáng tạo. Nhờ đó, nghệ sĩ biến tài năng thành lời ca ngợi và biến sự sáng tạo thành chứng tá về Đấng Tạo Hóa.

Đức Thánh Cha gọi Antoni Gaudí là một kiến trúc sư có đức tin nồng nhiệt. Ông đã kiến tạo Sagrada Familia với ước muốn thuật lại các mầu nhiệm trong cuộc đời Chúa, dẫn khách hành hương đến gặp gỡ Đức Kitô, Đấng đã sinh ra, chịu chết và sống lại vì nhân loại.

Ngài cảm ơn những người khởi xướng, các ân nhân, nghệ sĩ và công nhân đã góp phần xây dựng công trình. Sagrada Familia không chỉ là một kiệt tác kiến trúc, nhưng còn là một bài giáo lý được viết bằng đá, màu sắc và ánh sáng.

Trong thời đại hình ảnh, Đức Thánh Cha khẳng định nghệ thuật và vẻ đẹp là những phương thế ưu việt để loan báo Tin Mừng.

Làm phép tháp Chúa Giêsu Kitô

Cuối Thánh lễ, sau lời cảm ơn của Đức Hồng y Juan José Omella, Đức Thánh Cha chủ sự nghi thức làm phép tháp Chúa Giêsu Kitô.

Trong lời nguyện, ngài tạ ơn Thiên Chúa vì đã đặt Chúa Giêsu Kitô làm khởi nguyên và cùng đích của mọi loài. Ngài cầu xin Chúa Thánh Thần ngự xuống trên dân Chúa, những người đã được soi sáng để dựng nên ngọn tháp hướng về trời.

Đức Thánh Cha cũng cầu xin cho những ai ngước nhìn Thánh giá Đấng Cứu Chuộc trên đỉnh Vương cung thánh đường Sagrada Familia biết đón nhận hoa trái cứu độ và làm chứng cho niềm vui phát xuất từ cây sự sống.

Ngài tưởng nhớ những người đã lao động để xây dựng ngôi nhà cầu nguyện này, cũng như những người sẽ tìm được bình an và an ủi nơi đây. Sau lời nguyện làm phép, Đức Thánh Cha rảy nước thánh và mời cộng đoàn nhớ lại Bí tích Rửa tội trong Đức Kitô, Đấng đã cứu chuộc nhân loại bằng cái chết và sự phục sinh của Người.

Kết thúc nghi thức làm phép tháp Chúa Giêsu Kitô, Đức Thánh Cha trở về Toà Tổng Giám Mục để nghỉ đêm, kết thúc ngày thứ năm chuyến tông du tại Tây Ban Nha.

Vatican News

Nguồn: https://www.vaticannews.va/vi/pope/news/2026-06/thanh-le-tai-vuong-cung-thanh-duong-sagrada-familia.html